Hemşin Turistik Dönüşüm Projesi

Hemşin Turistik Dönüşüm Projesi, BM tarafından yürütülen kurumsal sosyal sorumluluk projelerimizin amiral gemisidir. Bu proje esasen 1.3 ve 1.8 MW kurulu gücüne sahip Hemşin 1 ve Hemşin 3 HES Projeleri’nin yapımı ile başlamış (Hemşin 2 HES iptal olmuştur), zaman içerisinde bu kapsamı çok daha ileriye taşıyan dev bir turistik dönüşüm projesi haline gelmiştir.
İlk yapılan çalışmalara göre, enerji üretimi son derece düşük olan Hemşin 1 ve 3 HES’lerin yapımı ekonomik olmadığından, bu projelere özel sektör rağbet etmemiştir. Böylece, şirket sahibi ailemin Hemşin’li olması nedeniyle memleketimize bu yatırımı yapmak tarafımızdan üstlenilmiş, proje kapsamındaki regülatör, dolusavak ve su alma yapıları BM tarafından inşa edilerek enerji üretim ile ilgili kısım Hemşin Belediyesi’ne devredilmiştir.

Kapsamı git gide genişleyerek ilerleyen projenin müteakip adımları şu şekilde gerçekleşmiştir:

1. Etüt Çalışmaları: Etüt çalışmalarına, Hemşin’in mevcut yerleşim planlarının ve topografik haritalarının oluşturulması ve demografik bilgilerinin güncellenmesi ile başlandı. Sonraki etapta uluslar arası uzman şehir plancılar ve mimarlar ile yapılan çalışmalar ile kentsel dönüşümün amaçları belirlendi ve dünyadaki emsalleri tespit edildi.
2. Scuol Kasabası: Yapılan çalışmalar neticesinde İsviçre’nin Scuol Kasabası, Hemşin Turistik Dönüşüm Projesi için örnek kasaba olarak belirlendi. Yapılan ziyaret ve görüşmeler neticesinde Scuol Kasabası ile Hemşin, kardeş kasaba ilan edildi. Bu kapsamda karşılıklı çeşitli ziyaretler, gezi ve incelemeler yapıldı.
3. Halkın Katılımı Toplantısı: Proje çalışmalarının şekillenmesi ile beraber, ilk olarak ilçe halkı ve esnafla toplantılar organize edilerek projenin kapsamı ve izlenecek süreç aktarıldı ve katılımcıların görüş ve önerileri dinlendi. Alınan geri dönüşlerin olumlu olduğu ve Hemşin Halkı’nın, beldeye değer katacak projeyi memnuniyetle karşıladığı görüldü.
4. Proje Çalışmaları: Çalışmaların ilk etabında ilçede durum tespiti yapıldı ve gereksinimler belirlendi. Bu tespitler de dikkate alınacak şekilde yerleşim planları oluşturularak mimari çerçevenin ve akabinde kati projelerin yapımına geçildi.
5. Devlet Kurumlarının Desteği: Büyük yatırımlar gerektiren “kanalizasyon ve atık yönetimi”, “enerji temini ve ilçe elektrik donanımının ıslahı” ve “yollar, kaldırımlar ve şehir yerleşiminin revizyonu” vb alanlarda halkla ve idarecilerle neler yapılması gerekildiği konusunda görüşülerek koordinasyon sağlandı. Görüşmeler neticesinde TOKİ tarafından yürütülmekte olan konut projeleri yeniden düzenlendi. Böylece yüksekliği de azaltılarak yerel dokuya daha iyi uydurulan konutlar ile regülatör gölü arasında büyük rekreasyon alanları yaratılırken, aynı zamanda göl manzaralı muhteşem bir konut projesi elde edildi. Buna paralel olarak, DSİ tarafından yapılmakta olan nehir ıslah projesi ise HES ve TOKİ konutlarının özelliklerine göre revize edildi. Bu sayede dere kenarında yürüme alanları yaratıldı. (Bkz. ekli resimler)
6. Hemşin İlk ve Orta Öğretim Okulu: Proje bütünlüğünü bozmakta olan ve eskiliği nedeniyle, güncel ihtiyaçları karşılaması mümkün olmayan eski Hemşin İlköğretim Okulu’nun Kentsel Dönüşüm projesine uydurulması ihtiyacı doğdu. Bu husustaki masraflar BM Holding tarafından karşılanarak Hemşin’e yepyeni bir okul hibe edildi. Bu amaçla eski okul yıkılarak, yeni yapılan HES’in oluşturduğu göl’e hâkim bir arazide büyük ve modern bir ilk ve orta öğretim okulu ve bir spor merkezi yapıldı. Okulda bir internet konferans odası oluşturularak belli öğrencilerin seanslar halinde İstanbul’dan İngilizce dersi almaları ve fikir tartışma seanslarına katılmaları sağlandı. Bu okulun önemli özelliklerinden birisi de öğrencilerin her sabah HES’in yanında konuşlandırılan köprüden geçerek okula gidecek ve bu sayede bir hidroelektrik santral işletmesini yakından tanıyacak olmaları.
7. Kent merkezinde düzenlemeler: Hemşin kent merkezinde ciddi yenileme çalışmaları yürütülerek kent temizlendi ve özgün dokusuna kavuşturuldu. Bu kapsamda, giderleri yine BM Holding tarafından karşılanmak üzere;
   1. Tüm sokak lambaları yenilendi,
   2. Dekoratif ahşap malzemeden çiçeklikler yaptırılarak yerleştirildi,
   3. Çöp bidonları ve kutuları yerleştirildi,
   4. Ahşap oturma bankları yapıldı,
   5. Ahşap yön okları ve bilgi tabelaları hazırlandı ve yerleştirildi,
   6. Binaların bakımları yapılarak aksesuarları yenilendi, özellikle ana caddedeki binalar boyandı, ahşap görünümlü malzemeden dekoratif süslemeler yapıldı,
   7. Bazı tarihi evlerin görünümlerinin düzenlenmesi için ahşap onarımlar yapıldı,
   8. Farklı boyutlarda ahşap tabelası modelleri oluşturuldu, dükkân isimleri yazıldı ve iş alanlarına göre logolar hazırlandı.
8. Turizm Danışma Birimi: Hemşin Belediyesi tarafından bir turizm danışma birimi oluşturulması ve belediye tarafından bir işletme olarak çalıştırılmasına karar verildi.
9. Monor Pansiyon: Hemşin’e gelecek ziyaretçilerin daha iyi ağırlanabilmesi amacıyla, 20 yataklı, sıcak suyu olan; 3 tane tamamen kapalı oturma alanı, 2 üstü kapalı ve 2 üstü açık 4 dış terası olan, iç ve dış aydınlatması yapılmış örnek bir ev pansiyonu işletmeye hazırlandı. Monor Pansiyon, Hemşin İlçe merkezine 5 km uzaklıktadır.

Gelinen noktada regülatör ve yapay göletlerin ve etrafındaki park ve mesira alanının inşası tamamlanarak Hemşin’lilerin kullanımına sunulmuştur. Yine BM sponsorluğunda birinicisi düzenlenen Geleneksel Maha (Akıntıya Karşı Yüzen Adam) Yüzme Yarışları düzenlenmiş, yarışlar Türkiye genelinden geniş ilgi ve katılım görmüştür.